Một góc nhìn kỹ thuật về đồng hồ chu kỳ Mặt trăng
Một góc nhìn kỹ thuật về đồng hồ chu kỳ Mặt trăng

Một góc nhìn kỹ thuật về đồng hồ chu kỳ Mặt trăng

24/01/2017  |   72 Lượt xem
“Đừng lấy trăng kia ra thề thốt bởi vầng trăng thay đổi không ngừng và em sợ tình yêu của chàng như trăng kia cũng sẽ đổi thay” – đây là lời thoại của Juliet trong tác phẩm Romeo và Juliet của đại văn hào Shakespears. Qua lời thổ lộ của nàng, chúng ta có thể thấy rằng sức hấp dẫn của mặt trăng tác động lên trí tưởng tượng của chúng ta cũng như tác động của nó lên thủy triều vậy. Ngoài việc gợi những liên tưởng về mối quan hệ giữa thuật làm đồng hồ và thiên văn, sự tác động của mặt trăng lên mặt số của đồng hồ còn rất nên thơ và đầy tính hình tượng. Những chiếc đồng hồ chu kỳ mặt trăng còn như một tuyên bố về phong cách thông qua sự kết nối đầy tinh tế về quá khứ và cả không gian vũ trụ. Ẩn bên dưới mặt đồng hồ là các cơ chế vận hành phức tạp ăn khớp với chu kỳ của mặt trăng.

Có nhiều loại tháng mặt trăng khác nhau nhưng tháng quan trọng đối với những nhà chế tác đồng hồ là tháng Synodic – tháng giao hội ( tháng có 2 lần trăng tròn liên tiếp) mà chúng ta có thể thấy rõ mặt trăng trên bầu trời. Trung bình một tháng theo chu kỳ mặt trăng có 29,530587981 ngày (29 ngày 12 giờ 44 phút 2,8 giây). Trong những nỗ lực nhằm hiển thị chu kỳ mặt trăng trên đồng hồ, hầu hết những chiếc đồng hồ chu kỳ mặt trăng đều có 1 bánh xe với 59 răng cưa (2x29,5 ngày). Mỗi ngày tương đương với một răng cưa.

Đồng hồ Jaeger-LeCoultre Master Ultra Thin Moon 39 với thiết kế thanh lịch được bố trí lịch mặt trăng ở vị trí 6 giờ.

Thời gian chính xác của một chu kỳ mặt trăng là 29,530587981 ngày. Với cơ chế như vậy, cứ mỗi 2,5 năm sẽ phải có 1 ngày sửa lại giờ để đảm bảo tính chính xác. Tính toán về chu kỳ mặt trăng càng gần với chu kỳ trung bình của mặt trăng thì đồng hồ hoạt động càng chính xác. Với cơ chế phức tạp hơn, tỷ lệ bánh răng có thể tăng độ chính xác của đồng hồ hơn rất nhiều, khi đấy nguời ta chỉ phải đặt lại giờ sau khoảng hơn một thế kỷ, một thiên niên kỷ (hoặc thậm chí hơn).

Đồng hồ Richard Lang Terraluna L096.1 của Lange & Söhne – với máy đồng hồ có cấu tạo phức tạp và có tính thẩm mỹ vô cùng cao. Chức năng đồng hồ chu kỳ mặt trăng của nó chỉ phải điều chỉnh lại sau 1058 năm. Lúc này mặt trăng cũng hoàn thành vòng quay của nó quanh trái đất và xoay 1 lần mỗi ngày.

Nói về độ chính xác, một số nhà chế tác đồng hồ đã cố gắng nâng cao độ chính xác của chức năng giờ chu kỳ mặt trăng. Ví dụ, Christiaan Van Der Klaauw với chiếc đồng hồ Real Moon, chiếc đồng hồ có biểu tượng mặt trăng 3D và phải hơn 11.000 năm mới phải có một ngày đặt lại giờ. Đó cũng là chiếc đồng hồ với chức năng giờ chu kỳ mặt trăng 3D chính xác nhất trên thế giới được kết hợp trong cùng một chiếc đồng hồ cơ.

Sau đó, hãng đồng hồ Ochs und Junior – một thương hiệu khá độc đáo đã cho ra đời một sản phẩm  đồng hồ có chu kỳ chính xác của lịch mặt trăng lên đến 3478,27 năm. Tất nhiên đây chưa phải  đồng hồ có chu kỳ mặt trăng chính xác nhất từ trước đên nay nhưng nó được công nhận ở chức năng chu kỳ mặt trăng được thực hiện với hệ thống bánh răng chỉ với 5 phần.

Đồng hồ The Sauterelle à Lune Perpétuelle 2M được chế tạo bởi nhà chế tác đồng hồ Andreas Strehler vào năm 2015 là chiếc đồng hồ có chu kỳ  mặt trăng chính xác nhất cho đến nay – chu kỳ chính xác của nó lên tới xấp xỉ 2.060 triệu năm. Dựa trên các tính toán được thực hiện bởi giáo sư Robert Baggenstos, Andreas Strehler đã thiết kế một hệ thống bánh răng truyền động hoàn toàn mới cho 2M. Giáo sư Baggenstos đã tính toán tỷ số và Andreas Strehler đã đem những tính toán đó vào trong hệ thống bánh răng chuyển động của đồng hồ.

Song, không dừng lại ở đó, thương hiệu Andreas Strehler vừa tung ra một thiết kế đồng hồ mới mang tên Lune Exacte, nó không phải chiếc đồng hồ có bộ máy hoạt động chính xác nhất nhưng lại là đồng hồ chính xác nhất trong cách điều chỉnh. Ngoại trừ kỳ trăng non và kỳ trăng tròn, người đeo đồng hồ có thể đoán được chính xác chu kỳ hoặc tuổi của mặt trăng. Chiêc đồng hồ Lune Exacte với mặt số đồng hồ cho phép cài đặt biểu tượng mặt trăng bằng một thang chia độ Vernier.

Bắc bán cầu và Nam bán cầu

Người dân ở Bắc bán cầu và Nam bán cầu sẽ nhìn thấy hình dạng của mặt trăng khác nhau trong cùng thời điểm. Bán cầu Nam sẽ nhìn thấy “nửa dưới” của mặt trăng ở “phần nhìn thấy” của mặt trăng từ trái đất . Ví dụ, trong kỳ trăng khuyết chúng ta sẽ nhìn thấy mặt trăng có hình chữ “D” từ phía bắc bán cầu trong khi ở Nam bán cầu mặt trăng có hình dạng chữ “C”. Chỉ khi đến kỳ trăng tròn và kỳ trăng non thì hình dạnh của mặt trăng mà chúng ta thấy ở cả hai nửa bán cầu là như nhau.

Hầu hết đồng hồ theo chu kỳ mặt trăng đều hiển thị hình dạng mặt trăng như là chúng ta thấy ở phía Bắc bán cầu. Tuy nhiên, một số nhà chế tác đồng hồ đã tạo ra những mẫu đồng hồ với hình dạng nhìn thấy ở phí Nam bán cầu hoặc thậm chí hiển thị chu kỳ mặt trăng được nhìn thấy ở cả hai phía bán cầu – như thương hiệu đồng hồ IWC trong một vài mẫu đồng hồ lịch vạn niên của họ hoặc gần đây là thương hiệu Arnold&Son với chiếc đồng hồ HM Double Hemisphere Perpetual Moon.

Bài viết liên quan